Leerkrachtvaardigheden in het so moeten van ‘zorgend’ naar ‘lesgevend’.
De leerkracht doet ertoe, ook bij het rekenen in het speciaal (basis)onderwijs. Goede observatievaardigheden, doelgerichtheid en hoge verwachtingen zijn nodig voor het verbeteren van het rekenonderwijs. Daarnaast is er behoefte aan betere toetsen, handvatten, goede voorbeelden en criteria voor uitstroomprofielen.
Om na te gaan waaraan in het speciaal (basis)onderwijs behoefte is bij het verbeteren van rekenonderwijs, organiseerde PO-Raad/Projectbureau Kwaliteit een ‘rondetafelbijeenkomst’ waarin onderzoekers, adviseurs en so-leraren van gedachten wisselden over de stand van zaken. Er is een groot verschil tussen so en sbo. Zo voldoet het sbo in principe aan de referentieniveaus. Op beide schooltypen ontbreken goede toetsen en heldere criteria . Ook goede rekenmethodes voor leerlingen met een laag IQ zijn er niet. Veel scholen maken zelf materiaal. De vraag is wat de kwaliteit van dat materiaal is.
Voorbeelden Een van de belangrijkste factoren is de leerkracht. Er is veel verschil in niveau tussen pabo’s onderling op het gebied van onderwijs aan zwakke rekenaars. Leerkrachten op scholen voor speciaal (basis)onderwijs hebben daarom vaak behoefte aan verdere professionalisering op de werkvloer en aandacht voor instructievaardigheden. Er moet bewustwording op gang komen van de doorgaande leerlijn voor rekenen, leerkrachten moeten meer doelgericht werken aan rekenen in de onderbouw, weten welke onderwerpen minimaal moeten worden aangeleerd in de bovenbouw om het kind goed te laten doorstromen naar het vmbo, vso of praktijkonderwijs, beschikken over meer observatievaardigheden en hogere verwachtingen koesteren van hun leerlingen. Daarvoor hebben zij ‘goede voorbeelden’ nodig.
Trendanalyses Een goede schoolleider is hierbij van groot belang. Zij kan onder meer zorgen dat de lessen op tijd beginnen en dat goede resultaten worden ‘geborgd’, zodat de moeizaam verkregen opbrengsten van het leesonderwijs niet wegzakken als het rekenonderwijs intensief ter hand wordt genomen. Daarom is het nodig dat de schoolleider wordt ondersteund in haar of zijn rol en bij het bewerkstelligen van een cultuuromslag bij leerkrachten van ‘zorgend’ naar ‘lesgevend’. Ook staat het opbrengstgericht werken in het s(b)o nog in de kinderschoenen. Hoe om te gaan met trendanalyses bij deze complexe populatie? Ook de schoolleider heeft handvatten nodig en goede voorbeelden.
PO-Raad/Projectbureau Kwaliteit, juni 2010
|